"Ko e Ivi 'o e 'Ofa"

Posted: 09-Jun-2020 11:32 AM

Religion

'Efeso 5:22,25 "A e kau fefine mou anganofo ki si'omou ngaahi husepaniti, 'o hange ki he 'Eiki....'A e kau tangata, mou 'ofa ki homou ngaahi uaifi, 'o hange foki ko Kalaisi ne ne 'ofa'i 'a e siasi, 'one li'oa 'ene 'Afio koe'uhi ko ia..."

'Oku 'ikai to e fehu'ia 'a Kolesi ko e Tu'i 'o Pesia 'i he tala 'a e Tohitapu. Ko e tangata ia na'a ne peluki mo fakangata 'a e fakaaoao 'a Papilone. Tokua, 'i he taha 'o 'ene ngaahi tau, na'a ne puke popula ai ha Pilinisi mo hano ki'i famili.

Na'e fakamaau'i 'e Kolesi 'a e Pilinisi, pea ne fai e fehu'i ko eni, "Kapau teu to'o ho tu'unga Pilinisi, ko e ha ha'o me'a ke totongi huhu'i 'aki kau fakafoki atu?" Te u 'oatu 'a e vaeua hoku Pule'anga 'e ho'o 'Afio.", Fefee, kapau teu 'ave ho'o fanau?, "Te u luva kakato atu 'ae  kotoa ' o e Pule'anga ma'ae 'Afiona". To e fai 'e Kingi Kolesi 'a e fehu'i faka'osi ko eni, "Fefee kapau teu fa'ao mai ho mali mo'oku?", Na'e longo 'a e Pilinisi pea tafoki 'o sio ki hono uaifi pea ne foaki 'a e tali ko eni;


"E ho'o 'Afio, ma'u kotoa 'e koe 'a hoku Pule'anga pea foaki atu moau keu hoko ko ho'o popula pe teke fa'iteliha ke fakapoongi 'eku mo'ui kaekehe pee ke hao hoku uaifi."
Na'e malimali 'a Kingi Kolesi mo tangane'ia he mahu'inga'ia 'a e Pilinisi hono uaifi pea ne tu'utu'uni ke tukuange kinautolu. Na'e foki 'a e tangata ni ki 'api mo hono famili. Pea 'i he efiafi ko ia lolotonga 'enau kai efiafi, kuo fehu'i ange 'e he Pilinisi ki hono uaifi, "Ko Kolesi ko e tangata matamata lelei mo talavou, na'a ke fakatokanga'i?" Na'e malie ange 'a e tali 'a e fefine, "No, I didn't realized that because I was solely fixed my eyes on the man whose willing to give up his life for me." (Malie pea toe lesoni e tali 'ae fefine). 'E hala koaa ke tau pehee koe anga ee 'o e Fe'ofa'aki 'a e husepaniti mo e uaifi.


'Oku hange tokua ha tumutumu 'o ha fo'i pilamita ''a e 'analosia 'e Paula 'a e "ANGANOFO" 'a e uaifi mo e "'OFA" 'a e husepaniti 'i he vahe 5 'o e tohi 'Efeso 'o fakahoa tatau mo e 'ofa li'oa 'a Kalaisi ma'ae siasi pea mo e pau ke anganofo 'a e siasi kia Kalaisi. Ngali fu'u ma'olunga 'a e lulafua koeni he'ete vakai hifo kihe 'ete nofo mali. Ko hono mo'oni 'oku 'ikai 'iai ha nofo mali ia e haohaoa.
'Oku fakahingoa 'e he kau Kalisi 'a e fa'ahinga fe'ofa'aki 'a e tangata mo e fefine ko e "EROS". Ko e fa'ahinga "OFA" 'oku ivi lahi mo fefeka. Hange tofu pee koe lika 'a Kuini Salote he'ene fatu 'ene Ta'anga ko e "LOKA SILIVA", koe fa'ahinga fakahoa tatau (metaphor) ki he fu'u ivi 'o e "OFA".


Ko 'Efeso 'i he kuonga 'o Paula, na'e tu'u ai 'a e Temipale 'o Taiana ko e matanga 'iloa 'o 'Efeso. Na'a ne tohoaki'i 'a e kakai lahi ke nau 'ahia 'a 'Efeso. Ko e pitenga ia 'o e mo'ui fakalusa 'o e 'aho ko ia. Pea fakatokanga'i 'e Paula hono fu'u ivi 'o e maatanga ni ke ne fakamavae 'a e ngaahi nofo mali lahi. Pea mo e fu'u faka'ofa 'a e nofo mali 'i he ta'efaitotonu 'a e uaifi mo e husepaniti. Ko e tohi ni ko e lea fefeka mo e sikaki ke fakatonutonu e mo'ui 'a e kakai 'o 'Efeso. Ka ko e me'a tatau pe foki 'oku tau siomata ai 'i hotau kuonga ni.
Kuo hoko 'a e nofo mali 'i onopooni 'o fu'u faka'ofa 'aupito 'aupito. Kuo hulu 'ae vete mali mo e palopalema 'o e nofo mali. Fakatataa 'e ha ni'ihi, tokua 'oku hange pe ha'ate tui hoto sote pea vete 'a e 'ikai tolonga 'a e me'a ko e nofo mali. He kuo hanga 'e Setane 'o veuki hono ma'uma'uluta. Kapau 'e fekeli 'a e aka tefito 'o e ngaahi palopalema lahi 'o e nofo mali 'e foki pee ki he siakale 'uluaki ke fakasio 'a e "ANGANOFO 'AE UAIFI MO E 'OFA 'A E HUSEPANITI."


Ko e lea "ANGANOFO" mei he motu'a'i lea Kalisi na'e hiki ai e Tohitapu, na'e fatu ia mei he mohenga fakakaukau 'o e mala'etau, ki he taimi 'oku faka'apa'apa ai 'a e sotia ki hono taki. Ko e uho'i mo'oni 'o e lea "ANGANOFO" (submission) 'oku kanoloto ai e me'a 'e ua ko e faka'apa'apa mo e angafakatokilalo pe fakavaivai. 'Oku 'ikai ko e fai ilifia ka 'oku fakauho'aki 'ae 'ofa.
Kapau 'oku te fu'u angamalohi pea mole 'a e "ANGANOFO", 'oku ou tui teke a'usia pee 'oku 'i ai pee me'a ia 'oku ta'ekakato 'i hoto ngafa fakauaifi. Fakamolemole 'alaa, uhinga tefito pee 'oku 'ikai lava ai 'a e "ANGANOFO" ko e 'afungi fakafo'ituitui. Kapau 'oku ke faka'amu ke ke a'usia 'a e momona 'o e mo'ui anganofo, foki 'o tukulolo ki he 'Eiki ka ke lava 'a e "ANGANOFO". 'E malava pee ke fakatalatala 'e he 'Otua ha ngaahi monu'ia meia kita, hange ko e 'ikai 'omi ha'ate fanau koe'uhi ko e fakafefeka hoto loto ke "ANGANOFO" ki he husepaniti. 'Oku 'ikai ko ha fakailifia eni, molekemama'o pea fakamolemole 'alaa, ka ko e ngaahi me'a kuo hoko te tau siofi 'a e ngaahi tuliki 'o e mo'ui 'etau talangofua ki he 'Otua.


Fanga tokoua, si'i ngaahi husepaniti, ko hota tala keta "OFA" hange ko e li'oa 'a Kalaisi ma'ae siasi. Na'e 'anefee hano li'aki 'e Kalaisi 'a e siasi ke paea. K oe tumu'aki 'Ene 'ofa ki he siasi ko 'Ene foaki ke mole koe'uhi ko e mahu'inga 'o e Siasi. Ko hoto uaifi ko e me'a'ofa tu'ukimu'a 'a e 'Otua ma'ata. Ka fakasio 'i mamani 'a e fiema'u vivili 'a e ngaahi uaifi, ko 'enau fakasio pee 'a e "OFA MO'ONI" 'a e ngaahi husepaniti. Ko e fa'ahinga 'ofa koia 'oku ne nono'o kita ki hoto uaifi ke toki vete 'e he mate.


Ko e ha 'oku ma'olunga taha ai 'a Tonga he Vete Mali mo e Hia Taa 'i 'Api?? he Pasifiki!!!...... Kiate au, mole 'a e 'Ofa mo e Anganofo.
Kapau leva 'oku ke lolotonga tofanga ha palopalema 'i ho'o nofomali, vaka'ii mu'a 'OFA MO E ANGANOFO". Hakule ki hono mo'oni pea foki ki he 'Eiki 'o tangi ki ai ke ne tokoni atu. Fakatomala 'okapau 'oku ke too mama'o mei he lulafua 'o e nofo mali. Fakafuo ho'o nofomali ki he tu'utu'uni 'a e Tohitapu he ko e mape folau tonu taha pe ia, 'e 'ikai te ke tukia ha hakau ka kuopau 'a e Lusia ki Taulanga neongo hono ngaahi peau taa.
Tauange ke tau ma'u ha 'aho lelei.

 

Views 258

Press Releases
Digicel Rewards Loyal Customers

Friday, 18th September 2020 I Nuku’alofa, Tonga I Digicel…

Press Releases
Women’s Human Rights in the Blind Spot amid COVID-19

Women’s Human Rights in the Blind Spot amid COVID-19

Editorials
WE DID NOT CHOOSE DEMOCRACY

“If Tupou did not use this last chance for reform, there must…

Community
TOP $1.8m LTE upgrade for All Sites

Friday, 24th July 2020 I Nuku’alofa I Tonga – Digicel,…

Politics
KO HONO TESI’I ‘AE LILIU FAKAPOLITIKALE

‘I he ta’u 1998 ne faka’ilo ai ‘ae…