PART II - POLE TIPEITI 'O IKU KI HE LE'O UA

Posted: 16-Apr-2020 04:26 PM

Politics

Puipuitu'a nounou
Ne tuku atu foki 'i he uike kuo 'osi, 'a e fetohi'aki 'a e Palēmia, Hon Pohiva Tu'i'onetoa pea mo e Fakafofonga 'o Tongatapu 4 ka ko e tangatalea 'a e PTOA, Mateni Tapueluelu. Ne pole'i 'e Tu'i'onetoa ha taha 'i he PTOA kena tipeiti koe'uhi ko hono toutou tukuaki'i ia 'e he kau poupou 'o e PTOA 'o pehē na'aʹ ne heke 'o lavaki'i 'a e PTOA.

Ne tali'i atu 'e Mateni 'a e pole tipeiti ko 'eni pea na'e hangē ha pusi mo ha kumā 'a hono tuli holo ke ma'u 'a e tama poleʹ he kuo hola takai ia meiʹ he pole na'aʹ ne fakahoko. Ne tuku mai 'e Tu'i'onetoa 'a e ngaahi 'uhinga kehekehe ke ta'ofi ai ha'ana tipeiti. Pea na'e a'u 'o ne talanoa ki he ngaahi me'a kehe kae tuku 'a e kaveinga ia na'a ne pole'i ke fai ai e tipeiti.

'I he 'osi ange 'o e 'uluaki konga 'o 'ena fetohi'aki, mo hono 'eke pe 'e Tu'i'onetoa pe ko e hā koaa e tu'unga 'o Mateni he PTOA. Ne 'oatu ai 'a e 'uluaki konga 'o 'ena fetohi'akiʹ pea ko e konga hono ua 'eni 'e vahevahe atu heni. 'E 'oatu fakataha pe mo e 'aho pea mo e taimi na'e fakahoko ai 'a 'ena fetohi'aki.
 
Pohiva Tu'i'onetoa
(Pulelulu 8 Sānuali 2020, 2:15 PM)

Mālō Mateni,
Kuo fe'unga talu pe 'eta kamata mo e te'eki ai ke ke tali mai pe ko e hā koaa ho tu'unga he Paati Patoa, pe ko fē 'a e Patoa. Sai pe he ko 'ene puli ai pe ia mei māmani. Kuoʹ ke afe hake 'o fetakai mai he tanuhala, hangē pe ko e Kele'a. hhhhh.

Ofa atu pea tuku a e hēhē'ia, ka ke lotu mai ma'aku ke u mo'ui fuoloa 'o tataki hotau fonuaʹ he ko e uike lotu eni. Mālō Pohiva

Mateni Tapueluelu
 (Pulelulu 8 Sānuali 2020, 2:35 PM)

Mole ke mama'o haku taaufehi'a atu. Ko koe na'e pole tipeiti. Pea kuoʹ u tu'u ke mamahi'i 'a e vīsone na'aʹ ku mamahi'i ki mu'a ia pea toki fakahū mai koe ki he Paati. Pea ko 'eni kuoʹ ke lavaki'i kimautolu 'oku ou kei mamahi'i pē 'a e vīsone tatau 'oku 'ikai ke u liliu. Mole ke mama'o ke u hēhē'ia. Ko e malanga'i 'o ha mo'oni 'oku fai 'aki 'a e loto mo e tui mo e māteaki. Talu 'eku mamahi'i 'a e kaveingaʹ ni 'oku te'eki ke fakakaukaua ia pe te ke hū ki he Paati.

'Oku ou fakapapau atu Pohiva te ke 'uluaki puli koe mei māmani 'e kei hoko atu pē PTOA ia. Ko e vīsone ia 'oku fakamāmani lahi. 'E 'uluaki tanu koe kae hoko atu ē PTOA ia. 'Oku te'eki ke ke ako ho'o 'a'ahi ki Nu'u Sila. Na'e hala lahi ai ho ma'u 'o pehē kuo mate PTOA. Te'eki ai ha taimi 'e lēsisita lahi ai e ngaahi va'a 'i muli 'a e PTOA ka ko e taimi na'aʹ ke pehē ai kuo mate. Hala lahi ho ma'u. Ko e PTOA ko e vīsone. Ko koe ko e tangata pē. Ko koe 'e mate pea tanu 'o puli mei māmani. Ko e PTOA ia ko e vīsone 'e 'ikai keke lava 'ai ke puli mei māmani.

Ko e fehu'i kau ki he tanu hala ho vāhengaʹ 'oku totonu keke tali ki ai. Ko e pa'anga tukuhau ia 'a e kakaiʹ 'oku ke ngāue'aki ki ho lelei taautaha pē ia 'a 'au fakakemipeini. 'Oku 'ikai puli ia ki māmani.

'Oku ou lotu atu makatu'unga 'ia 2 Kolinito 2:5-11.

Ko e me'a ki he tataki 'o e fonua ko e me'a ia 'a 'Atonai.

Pea 'oku tu'uma'u ai pē 'eku tuiʹ pea 'e muimui 'a e mala'iaʹ 'ia koe kae 'oua pē ke ke fakatomala. This matter is very serious. God is watching. He knows everything even before we speak.

Pohiva Tu'i'onetoa
(Pulelulu 8 Sānuali 2020, 4:03 PM)

'Osi pe ikai ita, pea kohu leva, te u puli mei māmani. Hehehe Pohiva

Mateni Tapueluelu
 (Pulelulu 8 Sānuali 2020, 4:15 PM)
Ko e tali na'aʹ ku 'oatuʹ na'e makatu'unga ia ho'o īmeili fakamuimui 'oku hā atu 'i lalo.

"Kuo fe'unga talu pe 'eta kamata mo e te'eki ai ke ke tali mai pe ko e hā koaa ho tu'unga he Paati Patoa, pe ko fē 'a e Patoa. Sai pe he ko 'ene puli ai pe ia mei māmani. "

Makatu'unga ai 'eku fakahā atu te ke 'uluaki puli koe mei māmani. Ko e vīsoneʹ 'oku hokohoko atu pē ia. Hangē pē koe ko e pekia 'a e kau fakafepaki ki he temokālatiʹ 'i he ngaahi sivilaise kehe kae hokohoko mai pē vīsoneʹ ia ko ia 'o a'u ki he 'ahoʹ ni. Mole ke mama'o ha'aku 'ita.

Koe'uhi 'oku ke hola takai holo meiʹ he tipeiti na'aʹ ke pole ki ai. Pea koe'uhi 'okuʹ ke 'osi 'ilo lelei ko au ko e mēmipa 'o e PTOA, pea koe'uhi ko e kaveinga 'eni 'oku taau ke 'ilo ki ai 'a e kakai, 'oku ou 'ave ai 'ae lēkooti 'eta fe'īmeili 'aki ki he mītia ke nau 'ilo ki ai. Pea te u puka 'a e polokalama ko e tali ho'o pole na'e fai . Pea 'e 'ilo ai 'e he kakaiʹ pe te ke ha'u ki ai pe 'ikai.

'Oku ou 'ilo kuo ke kui mo'oni he mafaiʹ 'oku 'ikai ai keke lava tali lelei 'a e ngaahi poini 'oku ou 'oatu.

Pohiva Tu'i'onetoa
(Pulelulu 8 Sānuali 2020, 4:37 PM)

Kātaki Mateni, ko 'eku 'uhingaʹ oku ikai ha sino fakalao ko e PTOA? Ko e me'a fakafāmili ia 'amoutolu, pea na'e 'osi fakahoko mai pe ia 'i he 'etau fakataha, 'e Piveni. Pea na'aʹ ku osi fakahā pe ia ki a Siaosi he fakataha hoko na'e ikai te ke ha'u ki ai, kimu'a peaʹ u hū kitu'a. Ko e Pule Lelei ia etc, 'oku 'ikai lava ia 'o claim 'e ha kulupu ko ha'ane me'a, he ko e concept pe ia. 'E hala ia ke ke pehē mai ko ho'omou me'a mo e PTOA, ikai. Ko e koloa faka'otua ia oku 'atā ki ai a e tangata mo e fefine kotoa.

He ko e me'a na'aʹ ku tala atu kuo taimi ke 'ai ke pau 'a e PTOA he 'etau fakataha, pea ikai ke mou loto ki ai, peaʹ u foki au ki 'api, osi 'ilo lelei pe au ko eku osi ia mei he politikale. Ko u tala ange ki hoku hoa, te u hoko atu ke 'osi hoku fo'i ta'u 'e ua, ka he ikai te u toe minisitā. Na'aʹ ku 'osi 'ilo pe koe'uhi kuo tau kehekehe, faka'osi pe hoku teemi pea 'osi, tuku atu a 'a e politikale.

Toki o ange kau tama ia ko e, o kole ke u kanititeiti ma’a nautolu, 'o nau fakahoko mai, kuo nau 'osi sio takai he kau tama ko e ko au pe kapau te u kanititeiti te nau omi kotoa ki ai, tatau 'a e kau nōpele mo e kau tau'atāina. Ka toe 'ai ha hingoa kehe,  e ikai te nau fa'ūtaha kinautolu.

Ko e 'uhinga na'aʹ ku io ai, na'e faifai pe peaʹ u tali, ka ko e fetakai fuoloa mahalo na'aʹ ku toki 'io ki he 3am po'uli. ka na’a ku tali kuo taimi ke fai ha ngāue fakataha. Ko ia pe, pe te ke tui mai kiate au, me'a ia 'a'au, ka koia.

Na'aʹ ku ongo'i oku te'eki ai ke mole ha naunau 'o e faitotonu meiate au. 'Io oku ikai ke tau haohaoa he ko e tangata kitautolu, ka na'aʹ ku tui kakato ko e hala totonu 'eni ke u fou ai. Ko e PTOA oku ta'emahino ia kiate au. Mālō Pohiva.

Mateni Tapueluelu
(Pulelulu 8 Sānuali 2020, 5:59 PM)

Pohiva,

'Okuʹ ke le'o ua. Na'aʹ ke talamai ho meiliʹ ki mu'a si'i pē ko e pule leleiʹ mo e fāvaiʹ kuo 'osi hono taimi! Its on record. Ko 'eni kuoʹ ke talamai ko e pule leleiʹ koe koloa faka'otua, 'oku 'ikai ko ha koloa ia ha kulupu.

Ko ho'o 'ilo 'eni 'e 'ilo he kakai ho lanu totonuʹ kuoʹ ke lele fakafoki ke ke fakalanaulanu ki he kakai. Tangata fievaleloi lahi koe.

Kohai na'a ne tala atu ko e koloa  ia 'a mautolu PTOA? Pea 'e anga fēfē ko e koloa ia 'a e PTOA kapau kuoʹ ke talamai 'oku 'ikai ha sino pehē ia. 'Oku ke faka'ofa fau ho'o hē holo.

Ko e kakai 'okuʹ ke fakangāue'i 'oku fehu'ia ia pe na'a nau māteaki'i fakakū mo fakamātoato 'a e pule lelei, 'anefē?

Ki mu'a pea toki pekia 'a 'Akilisi ko u toutou tā atu 'ikai ke ke toe tali mai 'eku phone. Peaʹ u 'ilo ai 'oku ke 'ingo he me'a.

'Oku ou tohi'i hinehina mo 'uli'uli heni Pohiva ke fakamo'oni e kaha'u, 'e 'osi ho iviʹ hono feinga ke ke tanu 'a e mo'oni. He 'ikai ke ke lava. Fiha 'eni e tangata 'ene feinga pehē mo e kaivevela.

Ko ho'o lau 'o pehē ko e PTOA ko e me'a fakafāmili, ko e lohi faufaua ia. Mou sio ki he kakai 'oku mēmipa mo poupou ki he PTOA 'i Tongatapuʹ ni, 'Eua, Ha'apai, Vava'u mo Niua mo Niua pea mo Nu’u Sila, 'Aositelēlia, 'Amelika kau 'eni ai mo Suēteni pea 'e tupu ke fakalalahi, 'oku 'ikai ko ha fāmili ia. Ko e kakai kehekehe ka 'oku nau tui tatau.  

Na'aʹ ke hū mai ki he PTOA koe'uhi ko 'etau hohoko fāmili? Pe na'aʹ ke hū mai koe 'uhinga ko koe 'a e lelei taha he taimi ko ia?

'Oku te'eki ke lea tu'o taha ha taha ko e PTOA ko e koloa fakafāmili. Na'e fokotu'u 'e 'Akilisi pea mate ki ai e fāmili he ko nautolu pē ne nau mahino'i mo fua hono ha'aha'a kau ai e pākalava 'a Neo mo e hopo 'e fiha e kau tangata, kau ai ho'o faka'ilo 'a 'Akilisi pea mālohi 'a 'Akilisi ia. Na'aʹ ku 'i he hopoʹ pea 'alu atu ke mo lulululu peaʹ ke hamusi ho nima 'o tafoki - ka na'e 'atā ke kau e kakai kehekehe ki he movement.

'Okuʹ ke lau ko e me'a fakafāmili ko e 'ikai ke 'oatu ke ke Palēmia. Ka na'e 'ikai mahalo ke falala kakato atu 'a 'Akilisi.

Ko e tui temokālatiʹ na'e matua'i 'e Afuha'amango pea hoko atu 'a Langikavaliku pea poupou ki ai 'a Patelesio Finau mo Palesiteni 'Amanaki Havea pea poupou ki ai e kau faifekau hangē ko Patele Seluini mo Rev. Siupeli Taliai, Rev. Simote Vea, pea kau ki ai e kau ako hangē ko Palofesa Futa Helu mo 'Epeli Hau'ofa. 'E angafēfē 'alā ke ke tala mai ko e me'a fakafāmili ia!

Na'e mate heni e kakai, luma'i ai e kakai meiʹ he kamata'anga, fakahū pilīsone pea hopo'i ai e kakai kau ai e kakai fefine, pea hū mai e kau laka mo e lotu 'i palasi ko hono tutu e maama 'o e sivilaise 'o e pule fakafonuaʹ ko e temokālati ke kau e kakai totongi tukuhauʹ hono fakalele 'o e pule'anga, pea ke fili 'e he kakai 'a e kau taki 'oku nau pāloti kau ki he patiseti 'a e fonua mo e lao 'a e fonua. He 'oku te'eki ke pehē kakato. Na'e 'ikai ke ke kau koe ai.

Ka ko e tuai e ki'i ava mai e matapā fakatemokālati, toki hū mai koe 'o lavaki'i 'a e movement peaʹ ke fakatonuhia'i peaʹ ke lau hoku valekua 'i hono tala atu ho'o lavaki mo e siokita 'oku fai. Ka ko e lolotonga 'etau Kapineti, ko ho'o folau ki muliʹ 'okuʹ ke 'omai 'a e Potungāue Pa'angaʹ ke u le'ole'o. Peaʹ ke foki mai 'o fakamālō mai. 'Ahoʹ ni tala mai 'e koe kuoʹ u valekua. Ko ho toketā he lotu, ka ko e lotuʹ 'oku 'ikai ko ha me'a faka'atamai, ko e naunau fakakonisēnisi ke mo'ui 'aki. Pea 'oku tala e 'akauʹ mei hono fua.

'Oku lahi e ngaahi me'a 'oku fakahā mai kau kia koe 'oku 'ikai ke u fie lave au ki ai. 'Okuʹ te tipeiti ko e tangata 'ikai ko e fefine. Na'e ako'i au ke u focus he fact in issue. Pea 'oua 'e personal tatau ai pē.

Ko homou Paati 'a e Kakai, neongo ai pē 'oku lēsisita he pule'angaʹ 'e 'ikai kene lava 'o fakamālohi'i moutolu ke mou pāloti fakataha pe nofo taha ai pē he Paati. 'Oku 'ikai ha lao pehē ia. Talamai ha lao pehē tene ala fakamālohi'i ha kanititeiti kenau nofotaha 'oua toe mavahe? 'Oku hala! Ko 'ene mamahi pē ha taha ko e 'ikai ke minisitā, ko 'ene 'aluʹ ia. There is nothing you can do! 'Oku te'eki ha lao paati 'a Tonga.

Ko ia ai ko ho lau mai 'a e mahu'inga ke lēsisita 'oku hangē ha pehē ko 'ene lēsisita pē ha siasi he pule'angaʹ pea 'e tapu ke mavahe ha taha mēmipa meiʹ he siasi koia. 'Ikai, 'oku kei mālohi 'a e Konisitūtone 'a Tonga 'oku tau'atāina 'a e Tongaʹ ki he 'ene tui lotu. Ko 'ene fie mavahe pē ha taha pea 'alu ia. Sai pe kovi ka ko e tu'u ia 'a e tau'atāina he lao.

'Oku pehē 'a e Fale Aleaʹ 'oku tau'atāina 'a e Fakafofonga ki he'ene pāloti. Ko e 'uhinga ia na'aʹ ke lava ai 'o mavahe. Talamai kapau na'a tau 'osi lēsisita ko e sino lēsisita, 'e tapu ai ho mavahe? 'Ikai! Te ke kei 'atā pē ke ke 'alu he 'oku 'ikai tapu ia ha Lao. 'Oku 'ikai ha lao pehē ia.

Koia ai ko e ngaahi excuses 'oku ke 'omai, ko e ngaahi fakamatala 'oku feinga kene 'ufi'ufi ho'o mātu'aki heke 'aupito pē, ko ho'o sio ki ho lelei fakafo'ituitui 'a'au. Ko e fo'i 'ata ho'o hamusi ho nimaʹ mei he nima 'o 'Akilisiʹ 'i he hili ho mo hopo na'aʹ ke ulungia ai, ko koe ia ko u sio ai he 'ahoʹ ni. It is one of extreme arrogance.

Tu'u ki he kaha'u
Ko e lava kakato 'eni mo e konga hono ua 'o e fetohi'aki 'a e palēmiaʹ pea mo e fakafofonga 'o Tongatapu 4. Ko e ki'i fifili:

Ko e hā nai 'a e anga 'o ho'o vakai tau'atāina ki he fetukituki'i ko 'eni 'a e tālanga?

Ko hai nai 'okuʹ ke pehē na'e ikuna 'i he takai hono ua 'o 'ena tipeiti?

'Oku kei tu'u hoko atu 'a e fo'i faivaʹ ni ki he kaha'uʹ 'o kapau 'e laumālie lelei 'a e palēmiaʹ ke na tipeiti 'i he lētiō pe televīsone. Pea kapau 'e faifaiange 'o hoko ia, 'e muimui'i lelei 'e he nusipepaʹ ni pea tuku atu ke mea'i 'e he kakai 'o e fonua. Ko e Part 3 ia 'o e fo'i faivaʹ ni - Coming Soon!

 

Views 20

Courts
Tu’utu’uni ‘Eiki Fakamaau Lahí ko hono toloi faka’osi pē eni…

Kuo fakaha he Fakamaau’anga Lahi ‘ae toloi koia ‘ae hopo ‘a…

Politics
KELE'A VOICE NEWS 020620

1. Bid e kautaha 'e 9 ki he ngaue tanu hala e pule'anga, tohi tangi e…

Politics
Kele'a Voice News 29/05/20

1. Fehu'ia pe koe ha kuo fepakipaki pehe ai e fakamatala Patiseti moe 'Esitimeti…

Sports
‘Ikai toe liliu taumu’a Folau ke ne va’inga liiki ma’a Tongá

Kuo ‘ikai pē ke toe holomui ‘a e sitā tutuku ia ‘a e Wallabies,…