Fakamamahi mo e maumau he ngaluopé mo’ua $30,000 pe ngāue pōpula ta‘u 3

Posted: 03-Dec-2020 04:28 PM

Government

Kuo fakahu atu he pule’angá ha Lao ki he Fale Alea ‘o Tongá ke pule’i ’aki ‘a e fetu’utaki faka’elekitoloniká ‘i Tonga kau ai ‘a e feisipuka (facebook).

Kuo fuoloa mai ‘a e tokanga e kau taki he fonuá koe’uhi ko hono pa’usi’i ‘a e founga ‘oku ngaue’aki ‘o e ‘initanetí, tautefito ki he feisipuká, ‘o lea mo tohi kapekape ki he ni’ihi kehe, ‘o a’u ai pē ki he Fale ‘o e Tu’í, kau taki ‘o e pule’angá mo e fonuá pea kuo ne maumau’i lahi ‘a e tala ‘o e faka’apa’apá ‘i Tonga.

Ka ‘i he ta’ú ni kuo fakahū mai ai ‘a e Laó ni ke ta’ota’ofi ‘aki ‘a e pa’usi’i ko eni ‘o e fetu’utaki faka‘elekitulōniká.   

Ko hono fakalea leva eni ‘o e lao fo’oú.

“4. Ngaue’aki ‘o ha ngāue ke fakamamahi mo fakatupu ha maumau ‘aki hono tuku atu ha fetu’utaki faka’elekitulonika

  1. Kuo pau ke ‘ikai ha taha, pe ‘i he taumu’a, pe mātu’aki ta’etokanga ki he ngaahi ola ke –
  1. Fakamamahi’i ha taha kehe ‘aki hono ngāue’aki ha fetu’utaki faka’elekitulōnika: pea
  2. Ko hono olá, ‘oku fakatupu ha maumau ki he taha ko iá, pe ki ha taha kehe.

 

  1. Kuo pau ki ha taha ‘oku ne maumau’i ‘a e kupu si’i (1) ke halaia ki ha hia mamafa pea kuo pau ke ala mo’ua ‘i ha’ane halaia ki ha tautea pa’anga ‘oku ‘ikai lahi hake ‘i he $10,000 pe ki he ngāue pōpula ‘i ha vaha’a taimi ‘oku ‘ikai laka hake ‘i he ta’u ‘e 3, pe fakatou’osi.

‘Oku ta’ofi foki mo e ngaahi lea fakamanamana, fakamamahi, fakakina pe fakatupu maumau ‘a ia ‘oku tautea pa’anga ‘o ‘ikai laka hake ‘i he $10,000 pe tautea ngaue popula ‘ikai laka hake he ta’u ‘e 3 pe ko hono hilifaki fakatou’osi.

‘Oku mahino ‘e fehu’ia fakanatula ko e hā ‘a e me’afua ‘o e lea ‘fakamana’ mo e ‘fakamamahi’, pea ‘oku tuku mai ‘e he lao ‘i he kupu 5 kupu si’i 2 ‘a e fakahinohino ki he tafa’aki ko eni ‘a ia ‘oku ha atu ‘i laló.  

  1. ‘I hono fakapapau’í pe ‘e pehē ‘e taha fakapotopoto ko hono tuku atu ‘o ha fetu’utaki faka’elekitulonika te ne fakatupu ha maumau ki ha taha, ‘e ngofua ke fakakau ‘e he fakamaau’angá ha ‘uhinga ‘okú ne pehē ‘oku felave’i, ‘o kau ai ‘a e ngaahi me’a ni –

 

  1. Ko e mamafa ‘o e lea na’e ngaue’aki ‘i he fetu’utakí
  2. Ko e ta’u mo e ‘ulungaanga ‘o e taha ko iá
  3. Pe na’e fakapulipuli ‘a e fetu’utakí
  4. Pe na’e toutou fakahoko ‘a e fetu’utakí
  5. Ko e ngata’anga hono tufaki ‘o e fetu’utakí
  6. Pe ‘oku mo’oni pe ‘ikai mo’oni ‘a e fetu’utakí
  7. Ko e makatu’unga na’e tuku atu ai e fetu’utakí
  8. Ngaahi tu’unga ‘o e to’onga angamaheni ‘oku ngaue’akí; pe
  9. Ko e ngaahi tu’unga ‘oku totonu, fe’unga mo taau ‘a ia ‘oku angamaheni ke ngaue’aki ‘e ha taha fakapotopoto.
  1. Ko ha hia ‘i he kupu si’i (1) ‘oku ala tautea, ‘i ha’ane halaia ki ha tautea pa’anga ‘oku ‘ikai lahi hake ‘i he $10,000, pe ngaue pōpula ‘o ‘ikai laka hake ‘i he ta’u ‘e 3, pe fakatou’osi.

Pea ka ‘i ai ha taha te ne hokohoko atu pē ‘a e fakamanamaná pe pa’usi’í pe maumaú hili hano tautea ia ‘oku toe hiki hake leva ‘a e tautea ‘o pa’anga ‘e $20,000 pe ngāue pōpula ta’u ‘e 5. 

Tānaki atu ki hení ‘oku toe ‘atā pē ia ki ha taha mamahi ke ne ‘eke sivile ‘a e maumau ‘oku hoko kiate iá ‘i ha ngaahi fetu’utaki pe pousi (post) he ‘initanetí ‘oku uesia kovi ai ia.

‘Oku ‘I ai foki ha kupu ‘i he laó ni ‘a ia ‘oku malava pē ha taha ‘oku uesia ‘i ha ngaahi fetu’utaki ‘i he ‘elekitoloniká ‘o kole ki he Fakamaau’anga Polisí ke ta’ofi ha toe pulusi ha pousi ‘a ha taha pe fakata’e’aonga’i ‘o ha sevesi (disabling order) koe’uhi ko ha maumau ‘oku hoko. ‘A ia ‘oku ‘apalai (apply) pē ‘a e laó ni ki ha taha fakataautaha pe ko ha kautaha.

A’u e laó ni ki he kakai Tonga nofo ‘i mulí

 Pea ki he ni’ihi ‘oku nau fakahoko ‘a e ngaahi fakamanamana pe pa’usi’i mei mulí, ko e Laó ni ‘oku kau ki ai ‘a e kakai kotoa ‘i Tonga mo ha taha ‘oku angai nofo ki Tonga ka ‘oku ‘i muli. Pea ki ha kakai kehe te nau ala fakahoko ha hia pehé ni kae toi ‘i ha hingoa loi, ‘oku fakafatongia’aki leva ‘a e ngaahi kautaha ‘oku fetu’utaki ‘elekitoloniká kenau fakapapau’i ‘oku malu ‘enau sēvesi mei he ngaahi to’onga pehení ka ‘ikai ko kinautolu ia ‘e faka’iló.

‘Oku toe ‘atā foki ‘i he laó ki he kau ‘ofisa fakamafai’í pe kau polisí ke nau ‘apalai ki he Fakamaau’anga Lahí ke ‘oatu ha tohi fakangofua ke fakahā kiate kianautolu ‘a e fakamatala kotoa ‘i ha sēvesi kuo pa’usi’i ‘o maumau ha kupu ‘i he Laó ni.

Ko e ngaahi kautaha sēvesi ‘i he ‘elekitoloniká kapau tenau ta’etokanga ‘o maumau ai ‘a e ngaahi lao ‘oku fekau’aki totonu mo kinautolú ‘e lava kenau mo’ua pa’anga $20,000 ki he $100,000.

‘I hono faka’eke’eke ‘e he Kele’á ‘a e Fakafofonga Tongatapu 4, Māteni Tapueluelu, fekau’aki mo e kaveinga ni, na’á ne pehē ‘ko e lao kautonu eni ki he ui ‘o taimí.’ 

“Kuo fuoloa ‘a e tālanga ‘a e kakai Tongá fekau’aki mo hono mātu’aki pa’usi’i ‘e he ni’ihi ‘a e fetu’utaki faka‘elekitolonika hangē pē ha’anau lea honau lokí, ‘o hoko ai ‘a e kapekape kovi mo e fakamanamana mo e loi ‘o uesia ai ha ni’ihi tonuhia ka ‘oku faingata’a ke fakatonutonu fakalao.”

“ ‘I he lolotonga ‘emau kei pule’angá na’e ‘i ai ‘a e Kōmiti na’a mau tokanga ai ki he kaveingá ni ko e lau kovi ki he Fale ‘o e Tu’í. Na’a ku hokohoko ‘a e ngaahi ‘u tā kovi na’e ‘ave takai ki Fale Lahi ‘o fonu ‘a e fu’u tepile ne mau fakataha aí. Kapau ‘oku pehe’i ‘a Fale Lahi mo e kau taki lotu ni’ihi, ko hai ai ha toe taha?”

“ ‘Oku ‘i ai ai ‘a e ‘amanaki ‘e tokoni ‘a e laó ni ke fakamā’opo’opo ‘a hono ngāue’aki ‘o e ngaluopé ke fakapotopoto ka ‘oku ‘ikai ko ha lingi’anga veve ‘o e loto ‘oku kinoha’a.”

 

Views 2679

Press Releases
International Webinar by Asian and African Media Diagnosed COVID-19…


On February 13, 2021, an international webinar on “Voice of Peace:…

International
Fakalelei lahi ‘a Fisi ‘e fakahoko makatu’unga mei he Saikolone…

RNZ- FIJI Kuo kamata ‘a e fakamaau mo e fakalelei ‘a e kāinga ko…

Editorials
COVID-19 PANDEMIC IS FAR FROM OVER


The COVID-19 pandemic has hit every corner…

International
FEPOTALANOA’AKI ‘A MODI MO BIDEN KE TOE FAKALAKALAKAANGE HONA…

NEW DELHI (Reuters) – Na’e fepotalanoa’aki telefoni ‘a…

International
FAKAHU KAU FA’U LAO MALOLO ‘I HONG KONG HE LAKA FAKAHAHA TUPU…

HONG KONG (Reuters) – Pehe ‘e he kau Polisi Hong Kong na’a…